Ludger (742-809), Bode, Zwerver en Vreemdeling een confrontatie tussen twee culturen

Het document ‘Ludger (742-809) Bode, Zwerver en Vreemdeling, een confrontatie tussen twee culturen’ beschrijft een drieledig project dat de Ludgerkring en het Ludgercomité proberen van stapel te krijgen. Het is eind 2018 geschreven, maar we zijn eigenlijk al vrij lang met het project bezig. In Nieuwsbrief las u daar nog niets over: er bestond te grote onzekerheid over de haalbaarheid van de plannen, met name de financiële kant ervan. Zekerheid is er ook nu niet, maar we zijn een stuk optimistischer geworden.

Inhoudelijk zijn we bij twee van de drie delen van het project al een stuk op weg. Dat geldt het meest voor:

Het Ludgerpad Zutphen – Münster
Jaren geleden al hebben we het zo genoemde Ludgerpad uitgestippeld. Het loopt van Zutphen, via het Ludgergedenkteken aan de IJssel naar de grensovergang achter Winterswijk. Een behoorlijk aantal routeboekjes heeft sinds 2008 zijn weg naar wandelaars gevonden. In 2012 is een herdruk verschenen. U kunt op de website www.ludgerkring.nl over het Ludgerpad lezen; in een aantal Nieuwsbrieven vindt u bovendien informatie over telkens een van de interessante bezienswaardigheden langs de route. Tot zover een duidelijk succes dus. Maar er zijn twee zaken die we willen realiseren om het Ludgerpad geheel naar onze wens te maken.

Op de eerste plaats willen we dat de doortrekking van het pad vanaf de grens tot aan Münster gaat plaatsvinden. Dat plan bestaat al enkele jaren en er is overleg met Duitse partners. Sterker nog, een deel van dat traject bestaat al, te weten de Baumberger Ludgerusweg; zie www.baumberge-touristik.de. Het loopt van Coesfeld langs Benedictijner abdij Gerleve en het stadje Billerbeck, het sterfoord van Ludger, naar Tilbeck. Het is een digitale maar ook bewegwijzerde route en heeft een mooi embleem. Het deel vanaf de grens tot Coesfeld en het laatste deel, Tilbeck – Münster liggen nog open. Voor het compleet en uniform maken van het Duitse traject is nog veel overleg nodig, dat noodgedwongen vooral het verkrijgen van financiële dekking betreft. Daar zijn nogal wat instanties bij betrokken, wat onvermijdelijk de nodige vaart uit het project haalt.
Met de realisering van de hele Nederlands-Duitse Ludgerwandelroute hangt ons tweede hangijzer samen, te weten de optimalisering van het Nederlandse Ludgerpad. Alleen een papieren routeaanduiding volstaat niet, die moet ook digitaal zijn. En er moet ook op de route zelf een – minimale – bewijzering zijn, liefst passend bij de manier waarop dat in het Duitse deel gebeurt. Het minste is wel dat het logo identiek is. Alles samen vraagt veel overleg en afstemming en bovenal het vinden van financiële dekking. Een al eerder gemaakt plan, inclusief de dekking daarvan, is wellicht te ambitieus. In de komende weken zoeken we uit of het met een bescheidener uitvoering met een lager budget ook kan. En dan de regionale en Euregionale subsidies proberen binnen te krijgen. Het is nog geen gelopen koers.

Een eenmalige Ludgerglossy

Het samenstellen en uitgeven van een aan Ludger gewijde zo genoemde glossy staat ook al een jaar of drie op ons wensenlijstje.
Voor het inhoudelijke aspect en de uitvoering met de bijbehorende begroting hebben we enkele jaren geleden de medewerking van Tekstbureau Vakmaten in Amersfoort ingeroepen in de persoon van Jasper van den Bovenkamp en die van Felix de Fijter. Zij hebben voorgesteld niet te kiezen voor een historische benadering van de figuur van Ludger, maar hem als uitgangspunt voor een journalistieke aanpak te nemen. Zij willen een actuele vertaalslag maken waarin handel en wandel van Ludger het platform vormt voor de vraag ’Wat kunnen we vandaag met Ludger?’ De beoogde doelgroep is een groter (christelijk en/of in christelijke cultuur geïnteresseerd) publiek. De verspreiding kan landelijk plaatsvinden. In het voorstel doet Vakmaten zelf de uitvoering. Inhoudelijk komen er zaken aan de orde als: onderzoek en analyse van de vraag hoe het staat met een christelijke boodschap in een seculiere context, reportages, interviews en achtergrondverhalen, columns van bekende Nederlanders, wat gebeurde er in 742 (geboortejaar van Ludger) en 809 (zijn sterfjaar)?, portretjes van Ludgers van deze tijd, fotoreportages, gesprek met de burgemeester van Deventer, waar Ludger zijn zendingsarbeid begon, regionale accenten e.a.

De begrote kosten
Vakmaten heeft een begroting opgesteld, waarin het bureau de geschatte kosten alsook de geschatte opbrengst uit advertenties en verkoop specificeert. Het berekende tekort, € 21.500,- excl. btw, is het bedrag dat wij uit fondsenwerving moeten opbrengen. Dat bedrag zal hoger uitvallen als gevolg van onze wens de glossy ook digitaal uit te brengen en bij gelegenheid van de presentatie een laagdrempelig symposium te organiseren. Gelukkig staat daar aan toezeggingen een groot bedrag tegenover. Daarover in het laatste deel van dit bericht meer. Al met al is dus ook de Ludgerglossy zowel inhoudelijk als financieel behoorlijk uitgewerkt, zij het dat de uitvoering van het plan nog niet is begonnen. De financiën zijn nog niet rond.

Interactieve reizende tentoonstelling, waarna opstelling in Museum Smedekinck, Zelhem.
Dit is nog het minst uitgewerkte onderdeel van het drieledige Ludgerproject. Daar staat tegenover dat er juist de laatste tijd veel overleg plaatsvindt, waarbij zo spoedig mogelijk een concrete uitwerking in zicht moet komen. Daarbij zijn naast de Ludgerkring en het Ludgercomité zowel het Museum Smedekinck als Erfgoed Gelderland betrokken, de laatste met name als adviserende instantie. We verwachten steun van andere Gelderse musea en betrekken het onderwijs in onze plannen. Kort gezegd gaat het om een reizende interactieve tentoonstelling waarin niet slechts de historische Ludger en zijn reizen en werken gepresenteerd worden, maar waarin dit bijvoorbeeld ook leidt tot het plaatsen van zijn keuzen en dilemma’s in de omstandigheden van onze tijd. De eigen rol van de deelnemende instanties en personen en hun samenwerking vraagt nog veel overleg.

Verzoek om financiële steun
Het verwerven van voldoende financiële steun is voor de afzonderlijke projecten enigszins verschillend. Bij het Ludgerpad en de interactieve reizende tentoonstelling moeten we vooral zoeken naar de geëigende subsidiërende instanties. Dat is een lastige maar noodzakelijke opgave en zal zeker resultaat opleveren, denken we. Maar of het voldoende zal zijn?

Voor de Ludgerglossy ligt het anders. Door de aard van dit onderdeel is het moeilijker daar geëigende subsidiërende instanties voor te vinden. Toch hebben we goede hoop dat de Provincie Gelderland een substantiële bijdrage zal willen leveren, hetgeen te danken zou zijn aan het feit dat het glossyproject deel is van het grote geheel van de drie deelprojecten samen, waarvan de reizende tentoonstelling en de Ludgerwandelroute meer specifiek Gelders georiënteerd zijn. Bovendien zijn er voor de Ludgerglossy mooie toezeggingen van giften gedaan. Een royale toezegging kregen we van het bisdom Münster, in 805 door de in Zuilen geboren Ludger gesticht. Men is daar benieuwd naar hoe onze actuele benadering in glossyvorm van de historische figuur van Ludger uitpakt. Ze zien het als een experiment dat wellicht in Duitsland navolging verdient. Maar er zijn ook door anderen giften toegezegd, vaak min of meer aan Ludger gelieerde instanties zoals scholen en parochies. We zijn er erg blij mee, het schiet mooi op. Als we de genoemde bijdrage van de provincie verwerven, hebben we verreweg het grootste deel binnen en kunnen we aan de slag; we beginnen met de glossy. Er resteert nog ± € 4000,-. Dat is te overzien, we zoeken verder.
HELPT U ONS MEE? (NL04 RABO 0380 2028 32 t.n.v. Stichting Liudgerkring Aalten). DANK!